İzmir’de yenilikçi şirket kurmak isteyen biri kısa sürede KOSGEB, TÜBİTAK, İZKA, teknopark, kuluçka ve yatırım programlarından oluşan uzun bir listeyle karşılaşır. Asıl sorun destek bulmak değil; şirketin hangi aşamada olduğunu bilmeden her çağrıya aynı dosyayla başvurmaktır.
Teşvik, müşteri problemi belirsiz bir fikri iyi işe dönüştürmez. Doğru program; prototip, ilk müşteri, Ar-Ge, makine yatırımı, uluslararasılaşma veya işletme sermayesi gibi belirli bir eşiği geçmenizi hızlandırmalıdır.
Önce hangi aşamada olduğunuzu belirleyin
| Aşama | Öncelikli çıktı | Uygun destek tipi |
|---|---|---|
| Fikir | Doğrulanmış problem ve kurucu uyumu | Kuluçka, eğitim, ön hızlandırma |
| Prototip | Teknik doğrulama ve ilk pilot | BiGG, Ar-Ge, laboratuvar ve mentorluk |
| Yeni şirket | İlk satış, personel, makine veya yazılım | KOSGEB ve uygun girişimci programları |
| Büyüyen KOBİ | Kapasite, dijitalleşme ve ihracat | KOSGEB, yatırım teşviki, ihracat destekleri |
| Yüksek yatırım | Tesis ve bölgesel üretim kapasitesi | Yatırım teşvik sistemi ve dönemsel İZKA programları |
Şirket kurmak bazen başvuru şartıdır, bazen erken ve pahalı adımdır. Programın şirket yaşı, ortaklık, NACE kodu ve başvuru öncesi harcama kurallarını kuruluş kararından önce okuyun.
KOSGEB: program adını ve dönemi doğru okuyun
KOSGEB Girişimci Destek Programı içinde İş Kurma ve İş Geliştirme gibi farklı unsurlar bulunur. Güncel program sayfasında İş Geliştirme Desteği; uygun sektör ve koşullardaki işletmeler için 1,5 milyon TL üst limit, yüzde 80 destek oranı ve geri ödemeli yapı içeriyor. Kadın, genç, engelli, gazi veya birinci derece şehit yakını girişimcilerde üst limite 150 bin TL eklenebiliyor.
Bu rakam otomatik ödeme değildir. İşletme yaşı, sektör, gider türü, kurul ve jüri değerlendirmesi, proje takvimi ve ödeme belgesi koşulları uygulanır. İş Geliştirme Desteğine kuruluş tarihinden itibaren üç yıl içinde başvurulabilmesi de şirketi çok erken kurmanın çağrı zamanını etkileyebileceğini gösterir.
2026 ikinci dönem başvuruları 20 Nisan–8 Mayıs arasında alındı. Sonraki dönem açılmadan eski başvuru formunu doldurmayın; güncel takvim ve yönergeyi kontrol edin.
TÜBİTAK BiGG: hibe değil, yatırım mantığını anlayın
1812 BiGG Yatırım teknoloji ve yenilik odaklı iş fikirleri için aşamalı bir programdır. Girişimci önce yetkili uygulayıcı kuruluşun hızlandırma ve iş planı sürecinden geçer; başarılı bulunan girişimler yatırım değerlendirmesine ilerler.
2026-1 çağrısında Mükemmeliyet Mührü alan girişimler için TÜBİTAK BiGG Fonu’nun yüzde 3 hisse karşılığında 1.350.000 TL yatırım yapması ve izleme döneminde ek yatırım talebi imkânı açıklandı. Bu, karşılıksız genel hibe değil, çağrı şartlarına bağlı sermaye yatırımıdır.
Fikrin teknik yeniliğini, ekip yetkinliğini, pazar kanıtını, fikri hakları ve yatırım sonrası hisse yapısını birlikte değerlendirin.
İZKA: her duyuru startup hibesi değildir
İzmir Kalkınma Ajansı hızlandırma, yatırım teşviki, teknik destek, uluslararası etkinlik ve bölgesel dönüşüm programları yürütür. Başvuru sahibi bazen şirket, bazen kurum veya ortaklık olabilir.
Accelerate İzmir’in 2026 beşinci dönemine 16 teknoloji şirketi dahil edildi; program mentorluk, koçluk, danışmanlık ve uluslararasılaşmaya odaklanıyor. Bu tür programlar doğrudan nakit hibe yerine pazar ve yatırım hazırlığı sağlayabilir.
2026 Yerel Kalkınma Hamlesi çağrısı İzmir’de aktarma elemanları üretimi, deniz ürünlerinden fonksiyonel gıda girdileri, Küçük Menderes’te doğa temelli turizm ve nitelikli kültür endüstrisi yatırımlarını kapsadı. Başvuru 15 Mayıs’ta kapandı. Konuların listede olması projenizin otomatik uygun olduğu anlamına gelmez; yatırım ölçeği ve teşvik şartları ayrıca incelenir.
Teknopark yalnız ucuz ofis değildir
Teknoparkta bulunmak için uygun Ar-Ge veya yazılım projesi, değerlendirme, proje kaydı ve faaliyet takibi gerekir. Vergi avantajı bina adresinden değil, mevzuata uygun faaliyet ve gelir niteliğinden doğar.
Şirketinizin satış, danışmanlık, bakım ve Ar-Ge gelirlerini ayırın. Proje personelinin zamanı, fikri haklar, dışarıda yapılan iş ve faturalama düzeni için teknopark yönetimi ile mali müşavirin aynı yorumu paylaştığından emin olun.
Destek dosyasını yatırımcı mantığıyla hazırlayın
- Problem: Kimin hangi maliyetini veya riskini azaltıyorsunuz?
- Kanıt: Görüşme, pilot, kullanım veya ön sipariş var mı?
- Yenilik: Teknik ve ticari fark nedir?
- Pazar: İlk ulaşılabilir müşteri segmenti hangisi?
- Ekip: Kritik işi kim yapacak, hangi yetkinlik eksik?
- Bütçe: Her gider hangi ölçülebilir çıktıyı üretecek?
- Takvim: Altı ve on iki ay sonunda ne değişecek?
- Devam: Destek bittiğinde gelir ve finansman nasıl sürecek?
“Yapay zekâ kullanacağız”, “ihracat yapacağız” veya “pazar çok büyük” ifadeleri tek başına yenilik ve uygulanabilirlik kanıtı değildir.
Nakit akışını destek tutarından önce hesaplayın
| Soru | Neden önemli? |
|---|---|
| Ödeme peşin mi, harcama sonrası mı? | İlk finansmanı kimin sağlayacağını belirler |
| Geri ödemeli mi, sermaye yatırımı mı? | Borç ve ortaklık yapısını değiştirir |
| KDV ve eş finansman uygun mu? | Gerçek şirket katkısını belirler |
| Teminat veya banka kredisi gerekir mi? | Nakit ve risk kapasitesini etkiler |
| Hangi tarihten sonraki gider kabul edilir? | Erken satın almanın destek dışı kalmasını önler |
| Satın alma ve teklif kuralı nedir? | Ödeme reddi riskini azaltır |
Destek kararı çıkana kadar şirketin maaş, kira, vergi ve tedarikçi ödemelerini sürdürebilecek planı olmalıdır.
Altı haftalık başvuru öncesi plan
- 1. hafta: En az on müşteri görüşmesi ve problem doğrulaması.
- 2. hafta: Şirket aşaması, sektör, yaş ve çağrı uygunluğu.
- 3. hafta: Ortaklık, fikri hak, marka ve sözleşmeler.
- 4. hafta: Gider, nakit, KDV, eş finansman ve ödeme takvimi.
- 5. hafta: Teknik ve ticari başarı ölçütü olan pilot.
- 6. hafta: Yalnız gerçekten uyan çağrıya başvuru.
Yabancı kurucular için ayrı kontrol
Türkiye’de şirket ortağı veya müdür olmak otomatik çalışma hakkı sağlamaz. İkamet, çalışma izni, vergi mukimliği, sermaye transferi, banka hesabı ve gerçek faydalanıcı bildirimleri ayrı süreçlerdir.
Şirket kurmadan önce faaliyet kodu, ortaklık, imza yetkisi, banka uyum belgeleri ve kurucunun fiilen Türkiye’de çalışıp çalışmayacağını mali müşavir ve hukuk uzmanıyla birlikte planlayın.
Danışman ve başvuru güvenliği
“Kesin hibe çıkar”, “kurumda tanıdığımız var” veya “önce büyük danışmanlık ücreti ödeyin” yaklaşımına güvenmeyin. Hizmet kapsamını, teslim edilecek dosyayı, ücret aşamalarını ve ret durumunu sözleşmeye yazın.
Başvurudaki e‑posta, telefon ve sistem hesabı şirketin kontrolünde kalsın. Taahhütnameyi okumadan e‑Devlet üzerinden onay vermeyin.
Kısa sonuç
İyi teşvik stratejisi en fazla programa başvurmak değildir. Şirketin bir sonraki kritik eşiğini belirlemek ve yalnız o eşiği hızlandıran, nakit akışına uygun programa başvurmaktır.
Çağrı kapalıysa şirketi bekletmeyin. Müşteri görüşmesi, pilot, ürün ve satış üzerinde çalışmaya devam edin; yeni dönem açıldığında daha güçlü kanıtla başvurun.
